سيد مرتضى حسيني فيروزآبادي ( مترجم : ساعدي )
377
فضائل الخمسة من الصحاح الستة ( فضائل پنج تن ( ع ) در صحاح ششگانه اهل سنت ) ( فاسي )
« ابو داود سلمان بن داود بن جارود » معروف به « طيالسى » از محدثان اوائل قرن سوم هجرى است . « ابن اثير جزرى » در [ اللباب 2 / 293 ] مىنويسد : « طيالسى » اصلا ايرانى بود و در بصره مىزيست . از « شعبه » ، « ثورى » ، « ابو عوّانه » ، « هشام دستوانى » و ديگران روايت مىكرده است و « احمد حنبل » ، « ابن مدينى » ، « ابو بكر » ، « عثمان » دو فرزندان « ابن ابى شيبه » و ديگران از وى روايت مىكنند . « طيالسى » در سال 133 هجرى متولد شد و در سنهء 203 هجرى در ماه ربيع الاول درگذشت . مسند او از بهترين كتابهاى حديث است . « طيالسى » منسوب به طيلسان است كه روى عمامهها مىپوشند . « سنن دارمى » تأليف « حافظ ابو محمد عبد الله بن عبد الرحمن دارمى » ، چاپ مطبعهء اعتدال ، دمشق ، سال 1349 هجرى . « ابو محمد عبد الله بن عبد الرحمن بن فضل تميمى سمرقندى » از محدثان و حافظان اواسط قرن سوم هجرى است . [ الكنى و الالقاب 2 / 201 ] مىنويسد : « دارمى » يكى از محدثان برجسته به شمار مىآيد و « سنن » و « تفسير » و « جامع » از تأليفات اوست . « مسلم » و « ابو داود » و « ترمذى » كه خود از مؤلفان مسنداند ، از وى روايت مىكنند . و او را به فضل و كمال مىستايند . « دارمى » سال 255 هجرى در شهر مرو درگذشت و همانجا به خاك سپرده شد . هنگامى كه خبر درگذشت او به اطلاع « بخارى » رسيد ، استرجاع كرد و * ( إِنَّا لِلَّه وَإِنَّا إِلَيْه راجِعُونَ ) * گفت و گريست و اين شعر را انشاد نمود : ان عشت تفجع بالاحبة كلها و فناء نفسك لا ابا لك افجع « دارمى » ( به كسر راء ) منسوب به « دارم بن مالك » كه قبيله بزرگى است از بنى تميم .